PROGRAM PROMOCJI ZDROWIA

• • • CHCĘ TAK ŻYĆ, BY ZDROWYM BYĆ

• • • • CHCĘ TAK ŻYĆ, BY ZDROWYM BYĆ

      •   

                                                                                                                                                                                                                                                           Autorzy:  

                             Agnieszka Kendzia
        Barbara Redo- Górczyńska

        Bożena Ochman

        WSTĘP

        Wychowanie przedszkolne jako główny cel stawia sobie wszechstronny rozwój osobowości dziecka, przejawiającej   się   w  sferze   intelektualnej,  wolicjonalnej,  emocjonalnej,  w  aktywności   ruchowej,   społecznej i    poznawczej.   Podstawowymi     założeniami      edukacji    przedszkolnej    jest    dostrzeganie     rozwojowych i indywidualnych potrzeb dziecka oraz znajdowanie odpowiednich sposobów na ich zaspokajanie w specyficznych warunkach placówki przedszkola. Do najistotniejszych założeń należy również uwzględnienie w procesie wychowania współzależności potrzeb biologicznych i psychicznych dziecka. Edukacja zdrowotna zajmuje więc ważne miejsce w systemie wychowania przedszkolnego.  Budowanie „świadomości prozdrowotnej” poprzez edukację oznacza nie  tylko wzbogacenie wiedzy o zdrowiu, ale i „odpowiedzialność” za własne  zdrowie. Stan zdrowia jako wypadkowa wielu czynników (biologicznych,  fizykochemicznych, społecznych) pozwala na prawidłowe reagowanie i  przystosowanie się do środowiska społecznego. Proponowany przez nas program szeroko  rozumianej  promocji  zdrowia  realizowany będzie w Przedszkolu nr 26 w Chorzowie. Placówka posiada 7 oddziałów.  Liczebność  grup   wynosi  25  osób. Staraniem     dyrekcji    oraz    nauczycieli   jest  dbanie  o  stałe i   systematyczne   wzbogacanie   bazy  Przedszkola  nr  26,   przez  co  stanowi  ono dobrze  wyposażoną zarówno w pomoce naukowe, jak i zabawki placówkę oświatowo- wychowawczą. Dysponuje dużą, profesjonalnie wyposażoną salą gimnastyczną. Przedszkole prowadzi szeroką współpracę ze środowiskiem lokalnym oraz władzami    samorządowymi    i  oświatowymi   tworząc  płaszczyznę  porozumienia i współdziałania, czego efektem jest postrzeganie Przedszkola nr 26  jako placówki godnej zaufania i odnoszącej sukcesy.  Biorąc pod uwagę rozpiętość wiekową odbiorców programu (dzieci w wieku od 3 do 6 lat)oraz zróżnicowane oczekiwania rodziców co do zadań i efektów oddziaływań wychowawczych przedszkola treści programu zawierają  nie tylko przekazywanie podstawowych wiadomości i umiejętności, ale szereg dodatkowych czynności wpływających na kształtowania postaw prozdrowotnych. Uwzględniono przy tym szeroki wachlarz metod pozwalających osiągnąć przewidziane efekty. Treści ujęte w programie promocji zdrowia zgodne są Podstawą programową wychowania przedszkolnego, z Koncepcją pracy Przedszkola nr 26, jego wizją i misją oraz postanowieniami zawartymi w Statucie Przedszkola nr 26 w Chorzowie.

         

        CHARAKTERYSTYKA PROGRAMU

        Program   „Chcę tak  żyć, by  zdrowym być”  obejmuje   szeroko   ujęte   treści   wychowania   zdrowotnego  wraz z kształtowaniem sprawności fizycznej dzieci. Przeznaczony jest dla dzieci w wieku przedszkolnym.  Przedstawione treści powinny być realizowane przez cały rok szkolny. Działania wynikające z realizacji programu ukierunkowane zostały zarówno na dzieci, jak i rodziców. Treści programu podzielone są na cztery moduły:

        I.    Zdrowe odżywianie

        II.   Aktywność fizyczna

        III.  Emocje, zachowania, relacje społeczne

        IV.  Profilaktyka

         

        CEL GŁÓWNY:

        ·  Celem głównym programu jest promowanie wiedzy, prawidłowych umiejętności oraz nawyków prozdrowotnych wśród dzieci w wieku przedszkolnym, ich rodziców oraz opiekunów.

         

        CELE SZCZEGÓŁOWE: 

        ·        Podniesienie poziomu wiedzy dzieci i rodziców na temat prawidłowego żywienia;

        ·   Stworzenie dzieciom warunków do samodzielnego nabywania umiejętności i nawyków zdrowego odżywiania się;

        ·         Poszerzanie wiedzy dzieci na temat znaczenia aktywności fizycznej dla ich zdrowia;

        ·         Stworzenie sytuacji sprzyjających rozwijaniu szeroko rozumianej aktywności fizycznej dzieci;

        ·         Nauka rozpoznawania i radzenia sobie w sytuacjach niebezpiecznych dla zdrowia i bezpieczeństwa;

        ·         Organizowanie dzieciom przestrzeni do nauki higienicznego i zdrowego trybu życia;

        ·         Podniesienie jakości zdrowia emocjonalno-społecznego dzieci;

         

        TREŚCI

        I MODUŁ – ZDROWE ODŻYWIANIE

        ZADANIA, TREŚCI	PROCEDURY OSIĄGANIA CELÓW, METODY	PRZEWIDYWANE EFEKTY
        1. Zapoznanie dzieci z zasadami zdrowego żywienia       2. Zmiana postaw żywieniowych dzieci                               3. Modernizacja pionu żywieniowego – wzbogacanie infrastruktury kuchni	- prowadzenie zajęć z dziećmi na temat zasad zdrowego odżywiania się - rozmowa z lekarzem stomatologiem i pediatrą   - wprowadzenie samodzielnej formy przygotowywania przez dzieci śniadań  - „szwedzkiego stołu” - wprowadzenie dodatkowego zdrowego posiłku (drugie śniadanie) w postaci owoców/warzyw - warsztaty dla rodziców z dziećmi na temat wykonywania zdrowych posiłków (sałatki, soczki itp.) - zajęcia z dziećmi dotyczące przygotowywania zdrowych posiłków/soków - wprowadzenie odznak „Zdrowo się odżywiam” - umożliwienie dzieciom stałego dostępu do wody pitnej w salach – realizacja programu „Mamo, tato, wolę wodę”   - zakup nowych urządzeń – krajalnic, szatkownic, mieszalnika – służących przygotowywaniu „swojskich” potraw	Dzieci: - znają podstawowe zasady zdrowego odżywiania się (stosownie do wieku)   - wybierają zdrowe produkty podczas samodzielnego przygotowywania posiłku - zjadają owoce i warzywa w różnych postaciach - chętnie piją wodę - znają prawa dziecka w zakresie zdrowego  odżwiania

         

        II MODUŁ – AKTYWNOŚĆ FIZYCZNA

        ZADANIA, TREŚCI	PROCEDURY OSIĄGANIA CELÓW, METODY	PRZEWIDYWANE EFEKTY
        1. Zapoznanie dzieci z zasadą „Ruch to zdrowie”       2. Uczestnictwo dzieci z różnego rodzaju aktywności fizycznej         3. Wzbogacenie wyposażenia sali gimnastycznej i ogrodu przedszkolnego.	- prowadzenie pogadanek z dziećmi na temat znaczenia aktywności fizycznej dla zdrowia - realizacja przedszkolnego projektu „Tydzień sportu” i „Dni sportu” - prowadzenie zajęć ruchowych z dziećmi z uwzględnieniem elementów różnych metod i z wykorzystaniem różnorodnych sprzętów i pomocy - organizacja spacerów, wyjść i wycieczek mających na celu rozwijanie aktywności fizycznej dzieci   - zakup piłek do skakania, przenośnych bramek piłkarskich, kosza do „minikoszykówki” i inych sprzętów zachęcających dzieci do zabaw i gier ruchowych	Dzieci: - rozumieją znaczenie aktywności fizycznej - uczestniczą w różnych formach zajęć ruchowych - organizują i wybierają samodzielne zabawy ruchowe - biorą udział w konkurencjach sportowych - znają prawa dziecka w zakresie wolnego czasu i bezpiecznej zabawy

         

        III MODUŁ – EMOCJE, ZACHOWANIA, RELACJE SPOŁECZNE

        ZADANIA, TREŚCI	PROCEDURY OSIĄGANIA CELÓW, METODY	PRZEWIDYWANE EFEKTY
        1. Zapoznanie dzieci z zasadami warunkującymi właściwe relacje społeczne                 2. Nawiązanie systematycznej współpracy  z psychologiem przedszkolnym a) Diagnoza pozwalająca rozpoznać potrzeby emocjonalne, poznawczo – rozwojowe oraz manualne dzieci. b) Rozwijanie zdolności percepcyjno – poznawczych, emocjonalno – społecznych oraz możliwości ruchowych dzieci. c) Odreagowanie wewnętrznych napięć, niepowodzeń, frustracji i agrasji.                       3. Wzbogacenie pracy nauczyciela w pomoce dydaktyczne	- prowadzenie zajęć na temat: uświadamiania własnej osoby, budowania pozytywnych relacji w kontaktach społecznych, kształtowania społecznie akceptowanych postaw, rozpoznawania i wyrażania emocji - zawieranie kontraktów grupowych, stosowanie systemów motywacyjnych - organizowanie sytuacji edukacyjnych sprzyjających podejmowaniu przez dzieci różnorodnych zabaw (tematycznych, muzycznych itp.)     z dziećmi: – zajęcia warsztatowe z elementami arteterapii dotyczące emocji, zachowań oraz budowania relacji społecznych w grupie - zabawy rozluźniające, relaksujące, ruchowe, niwelujące napięcie psychiczne, - zabawy fabularyzowane i wykorzystujące dramę - zabawy ułatwiające integrację członków grupy, poznanie nowego otoczenia i zmniejszenie dystansu między wychowankami - zabawy aktywizujące grupy dziecięce zabawy pozwalające poznać własne ciało - zabawy w relacjach z druga osobą - metoda Ruchu Rozwijającego Weroniki Sherborne - elementy biblioterapii : bajki terapeutyczne z rodzicami: – prelekcje, pogadanki, spotkania dotyczące zagadnień związanych z rozwojem poznawczym oraz emocjonalno – społecznym u dzieci.    - zakup książek do biblioterapii, tablic demonstracyjnych, gier edukacyjnych oraz innych pomocy mających wpływ na  rozwój emocjonalno-społeczny dzieci	Dzieci: - potrafią rozpoznać własne emocje i wyrażać je w sposób akceptowany społecznie - potrafią zgodnie współpracować w grupie w sytuacjach zadaniowych i w zabawie - używają zwrotów grzecznościowych odpowiednio do sytuacji - znają prawa dziecka w zakresie integracji, równości, tożsamości         - podwyższenie własnego samopoczucia, – podwyższenie poziomu samoakceptacji, – nabywa większej pewności siebie,   – pogłębienie i łatwiejsze nawiązywanie kontaktów interpersonalnych, – pokonuje lęki związane z wejściem w nową grupę, – odreagowuje napięcia, – potrafi słuchać innych, – nazywa własne myśli i uczucia   – odkrywa własne możliwości twórcze, – pobudza własną fantazję, – poprawa koncentracji

        IV MODUŁ – PROFILAKTYKA

        ZADANIA, TREŚCI	PROCEDURY OSIĄGANIA CELÓW, METODY	PRZEWIDYWANE EFEKTY
        1. Zapoznanie z zasadami warunkującymi zdrowie fizyczne               2. Objęcie dzieci opieką medyczną profilaktyczną           3. Dostosowanie sanitariów do potrzeb i możliwości bezpiecznego i samodzielnego z nich korzystania przez dzieci.	- prowadzenie z dziećmi zajęć, pogadanek i spotkań na temat higieny osobistej - organizowanie spotkań ze Strażą Pożarną, Policją,Strażą Miejską, Policją,  GOPR, WOPR,  Pielęgniarką - organizowanie spotkań dzieci ze stomatologiem - zorganizowanie warsztatów pierwszej pomocy dla dzieci   - organizowanie comiesięcznych wizyt pielęgniarek w przedszkolu - organizowanie corocznego badania dzieci w kierunku wad postawy przez lekarza ortopedę - organizacja zajęć z gimnastyki korekcyjnej  oraz zajęć logopedycznych   - modernizacja przedszkolnych łazienek	Dzieci: - ubierają się stosownie do warunków atmosferycznych - starają się prawidłowo myć zęby - dbają o czystość i higienę osobistą - znają zasady bezpiecznego poruszania się po drodze, bezpiecznej zabawy w domu i na dworze - wiedzą jak należy się zachować w sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia - znają zasady udzielania pierwszej pomocy - objęte są opieką stosownie do ich potrzeb – logopeda, nauczyciel gimnastyki korekcyjnej - znają prawa dziecka do opieki medycznej, ochrony zdrowia i pomocy

        EWALUACJA

        Aby przekonać się, czy proponowany program autorski Chcę tak żyć, by zdrowym być
        ma pożądany wpływ na wychowanków konieczne jest przeprowadzenie ewaluacji, działania zmierzającego do stwierdzenia, w jakim stopniu zamierzone cele są osiągane.
        W czasie realizacji programu będzie prowadzona dokumentacja w postaci arkuszy ewaluacyjnych. Badaniu efektów służyć będą:

        ·         obserwacja dziecka w różnych codziennych sytuacjach

        ·         rozmowy z dzieckiem (okazjonalne lub celowe)

        ·         organizowanie zabaw lub zajęć, w których dziecko wykonuje konkretne działanie

        ·         wykonywanie zadań z wykorzystaniem proponowanych pomocy (np. test obrazkowy)

        Wyniki ewaluacji zostaną przedstawione dyrektorowi i rodzicom po zakończeniu realizacji programu.

         

        BIBLIOGRAFIA 

        1.	„Racjonalne żywienie czynnikiem prawidłowego rozwoju dziecka” Wychowanie w przedszkolu Nr 7 Wrzesień 2000
        2.	„Troska o zdrowie dziecka zadaniem nowoczesnej szkoły” Bliżej Przedszkola Nr 3.54. Marzec 2006
        3.	„Zdrowy styl, zdrowe odżywianie” Wychowanie w przedszkolu Nr 8 Wrzesień 2008
        4.	„Żywienie w przedszkolu” Bliżej Przedszkola Nr 12.111 Grudzień 2010
        5.	Drabik J., Krótko o znaczeniu aktywności fizycznej, dłużej o przyczynach jej braku w : Wychowanie Fizyczne i Zdrowotne, 2003 nr 4
        6.	Fall- Ławryniuk M., „Zdrowa szkoła” , Bliżej Przedszkola Nr 12.111. Grudzień 2010
        7.	ORE, „Programy nauczania w rzeczywistości szkolnej. Tworzenie – wybór – ewaluacja”
        8.	Warbrick C., Porozmawiajmy o … ODŻYWIANIE, IBIS, Poznań 2009
        9.	Wojnarowska b., Sokołowska M., Szkoła Promująca Zdrowie, KOWEZ, Warszawa 2000
        10.	Wolny B., „Wpływ szkoły promującej zdrowie na zachowania zdrowotne uczniów”, Kwartalnik Edukacyjny” 2004 nr 3 i 4
        11.	Woynarowska B., „Problemy zdrowotne uczniów i udział szkoły w ich rozwiązywaniu”, Nowa Szkoła 6/2003
        12.	Ziarenko M., „Jak promować zdrowie w szkole?” w: Edukacja i Dialog, 2002 nr 8

         

        W roku szkolnym 2024/2025 Program promocji zdrowia „Chcę tak żyć by, zdrowym być” został rozszerzony o moduł V Bezpieczeństwo i higiena cyfrowa.

        Żyjemy w czasach szybkiego rozwoju technologii i nowoczesnych narzędzi informacyjno – komunikacyjnych. Niemalże codziennie jesteśmy zaskakiwani nowymi rozwiązaniami technologicznymi i innowacyjnymi urządzeniami. Internet, w tym media społecznościowe odrywają znaczącą rolę w życiu dorosłych, dzieci i młodzieży, bardzo często pozwalają na rozwój zainteresowań, zdobywanie informacji i wiedzy, nawiązywanie kontaktów z kolegami i koleżankami, ale również stwarzają zagrożenia, o których zarówno dzieci, jak
        i częstokroć rodzice nie są świadomi.  Codzienne korzystanie z urządzeń cyfrowych oraz mediów zmienia nie tylko życie dorosłych, ale i ich dzieci.

        Celem głównym modułu jest:

        ochrona dzieci przed nadużywaniem urządzeń tabletowych oraz treściami szkodliwymi i zagrożeniami płynącymi z sieci.

        Cele szczegółowe:

        1. Zwiększenie u dzieci kultury używania mediów cyfrowych i urządzeń mobilnych na co dzień – codzienne używanie urządzeń cyfrowych powinno odbywać się w sposób odpowiedzialny, uporządkowany i zaplanowany;
        2. Podniesienie poziomu wiedzy i umiejętności dzieci na temat spędzania czasu wolnego bez obecności urządzeń tabletowych i mediów cyfrowych;
        3. Uświadomienie dzieciom szkodliwości nadużywania urządzeń tabletowych i mediów cyfrowych;
        4. Budowania właściwych postaw wśród dzieci w zakresie użytkowania urządzeń tabletowych i mediów cyfrowych;
        5. Kształtowanie świadomości dzieci i rodziców o zagrożeniach internetowych, tak aby w przypadku niebezpieczeństwa potrafili podjąć właściwe działania.
        6. Edukacja dzieci i rodziców w zakresie zasad bezpiecznego posługiwania się siecią Internetową.
        7. Wyposażenie dzieci i ich rodziców w wiedzę zagrożeniach, rodzajach cyberprzemocy i przestępstw, które mogą być popełniane w Internecie.

         

        MODUŁ V BEZPIECZEŃSTWO I HIGIENA CYFROWA.
        ZADANIA, TREŚCI	PROCEDURY OSIĄGANIA CELÓW, METODY	PRZEWIDYWANE EFEKTY
        1. Bajka „Mój przyjaciel Necio”     2. Zajęcia dydaktyczne  „Co to jest Internet i do czego służy?”       3. Zajęcia dydaktyczne  „Zagrożenia w sieci”     4. Zajęcia dydaktyczne  „Mów, jeśli coś jest nie tak”           5. Zajęcia dydaktyczne  „Za dużo Internetu – i co dalej? Za długie używanie i jego konsekwencje”         6. Zajęcia dydaktyczne  „Dzień bezpiecznego Internetu”	-zapoznanie dzieci z historią Necia – bohatera serwisu edukacyjnego Necio.pl. – opowiadanie, postać Necia   - zapoznanie dzieci z pojęciem Internetu oraz omówienie do czego można wykorzystywać urządzenia ekranowe – ilustracje pogadanka, burza mózgów   - zapoznanie dzieci z zagrożeniami związanymi z używaniem urządzeń ekranowych oraz Internetu. – ilustracje, historyjki obrazkowe   - uwrażliwienie dzieci na konieczność zgłaszania wszelkich niepokojących sytuacji dorosłym, zaufanym osobom oraz uświadomienie, czym są zła i dobra tajemnica i czym się od siebie różnią - ilustracje   - zapoznanie dzieci z zagrożeniami, jakie niesie ze sobą nadużywanie urządzeń ekranowych i Internetu (zbyt długie lub/i zbyt częste korzystanie, ale także rezygnowanie z innych aktywności na rzecz korzystania z urządzeń ekranowych i Internetu). – historyjki obrazkowe   - utrwalenie wiedzy dzieci na temat technologii komunikacyjno – informacyjnej;   - uwrażliwienie dzieci na zagrożenia związane  z korzystaniem z sieci,	Dzieci: -  wiedzą co to są urządzenia ekranowe i  Internet i do czego służą         - dzieci znają zagrożenia związane z używaniem urządzeń cyfrowych     - dzieci wiedzą, że trzeba zgłaszać osobom dorosłym niepokojące zdarzenia , które mają miejsce w Internecie     - dzieci wiedzą jakie zagrożenia niosą ze sobą: nadużywanie urządzeń ekranowych, brak aktywności ruchowych